पोहे --

 "आयुष्य हे.. कढईतले कांदेपोहे.." असे एक गाणे आहे, ऐकले आहे का? पण ते किती अर्थपूर्ण आहे? तुमच्या-माझ्या सारख्या सर्वसामान्य माणसांचे आयुष्य कसे असते? अगदीच साधेसुधे. फारसे चमचमीत नाही, मसालेदार नाही, आणि प्रचंड मूल्यवान असेही नाही. परंतु कौटुंबिक आपुलकी आणि साधेपणा असलेले कुठलाही अतिरेक नसलेले, बेतशीर --  अगदी कढईमधल्या पोह्यासारखेच.  योग्य प्रमाणात घटक पदार्थ मिसळून, योग्य पद्धतीने केले की त्याचा स्वाद दुणावतो असे पोहे-- नावातच सर्व काही आहे. रंग, गंध, चव या सर्वानी परिपूर्ण असा हा पदार्थ. करायला सोप्पा आणि चवीला स्वादिष्ट.

पोह्यांची महती काय वर्णावी? गरीब सुदामा, द्वारकाधीशांच्या भेटीसाठी आला तेव्हा  त्याने त्यांच्यासाठी पोहे आणले होते. घरामध्ये रोज उपलब्ध असलेले पदार्थ वापरून तयार होणारे असे पोहे.  कोणत्याही मराठी घरात, कुटुंबात पोहे असतातच आणि ते वारंवार केले जातातच. निमित्त काहीही असो - कधी सकाळच्या नाश्त्याला, कधी दुपारी चहाबरोबर काहीतरी हवे म्हणून तर कधी पाहुण्यांच्या स्वागतासाठी सुद्धा. केपीसी (कांदेपोहे, चहा) चा कार्यक्रम तर घराघरात होतच असतो. पोह्यांच्या साथीने, साक्षीने  नवे नाते, संबंध जुळवले जात असतात..

पोह्यांचे बरेच प्रकार आहेत आणि वेगवेगळ्या पद्धतीने पोहे तयार केले जातात. दडपे पोहे, तेल तिखट पोहे, फोडणीचे पोहे.. असे अनेक प्रकार. दिवाळीत चिवडा करताना पातळ पोहे मुख्य घटक पदार्थ असतो. जन्माष्टमीला गोपाळकाला  करताना दह्यामध्ये पोहे मिसळलेले असतात. कधी कधी पोह्यांमध्ये  दुध आणि गुळ मिसळले की उत्तम न्याहारीचा पदार्थ तयार होतो. 

कांदे पोहे किंवा बटाटे पोहे नेहमीच केले जातात. त्यातील घटक पदार्थ सोयीनुसार बदलले तरी चालतात. शेंग
दाणे किंवा मटार दाणे चालतात तर कधी बटाट्याच्या ऐवजी फुलकोबी वापरला तरी चालतो. घरी हिरव्या मिरच्या नसतील तर मी लाल तिखट (पूड) सुद्धा वापरते.. चव काही वाईट लागत नाही, रंग जरा वेगळा येतो इतकेच. 

मी आज पोहे केले आहेत ते कसे केले त्याची चित्रफीत बघा आणि लगेचच पोहे करण्याकरता कढई गॅसच्या शेगडीवर ठेवा. 

पोहे करताना काही गोष्टी लक्षात ठेवणे आवश्यक आहेत  -----

***    फोडणीचे पोहे करण्यासाठी जाड पोहे वापरतात. 

***    पोहे नीट चाळून, पाखडून घ्यावेत. 

***     पोहे पाण्याने धुवून चाळणीमध्ये निथाळून घ्यावेत. 

***    पोहे करण्याकरता पसरट कढई वापरावी, खोलगट भांडे वापरू नये. 

***   कांदे फार बारीक चिरू नयेत तसेच हिरव्या मिरच्यांचे मोठे तुकडे ठेवावेत. 

***   पोहे तयार झाल्यावे त्यावर लिंबू पिळू घ्यावे.

***   खोवलेल्या नारळाचे खोबरे कोथिंबीरीमध्ये मिसळून पोह्यांवर पसरले की चांगली चव येते. 

*** पोह्यांबरोबर लिंबाचे सरबत किंवा चहा असेल तर अजून चांगले. 

***